Ứng dụng công nghệ vi sinh trong xử lý rác

Việc ứng dụng công nghệ vi sinh để giảm thiểu ô nhiễm không khí và thể tích của các bãi rác tập trung được xem là giải pháp thiết thực góp phần bảo vệ môi trường, sức khỏe người dân địa phương.

Bước đầu mô hình ứng dụng công nghệ vi sinh để làm giảm ô nhiễm không khí và giảm thể tích bãi rác tập trung được triển khai thí điểm tại 2 địa phương, trong đó có bãi rác Lục Phi, ấp 6, xã Vĩnh Hòa Hưng, với tổng diện tích 14,1ha. Từ tháng 4/2023 đến nay, khối lượng rác tập kết hằng ngày tại bãi rác khoảng 50m3, khối lượng trước đây là khoảng 16 - 20m³. Tổng thể tích rác đang tồn đọng trong bãi rác Lục Phi khoảng 12.253m³.

Ứng dụng công nghệ vi sinh để giảm thiểu ô nhiễm không khí và thể tích của các bãi rác tập trung tại huyện Gò Quao, Châu Thành (trước sáp nhập) là đề tài nghiên cứu ứng dụng, phát triển khoa học và công nghệ do Chi cục Bảo vệ môi trường thuộc Sở Nông nghiệp và Môi trường thực hiện. Kết quả nghiên cứu, triển khai ứng dụng công nghệ nhân nuôi vi sinh vật có lợi trong môi trường bản địa (IMO) để làm giảm ô nhiễm không khí, thể tích cho các bãi rác tập trung phù hợp điều kiện địa phương, đảm bảo các tiêu chí về mức độ ô nhiễm không khí; mật độ ruồi, nhặng; thể tích bãi rác trước và sau xử lý có hiệu quả về mặt chi phí. Theo Chi cục trưởng Chi cục Bảo vệ môi trường Phùng Thị Bích Lam, xử lý rác thải hữu cơ bằng phương pháp lên men vi sinh vật là công nghệ thân thiện với môi trường. Kỹ thuật này có nhiều ưu điểm nổi bật, góp phần hạn chế tình trạng ô nhiễm không khí, nước và môi trường đất xung quanh bãi rác, đặc biệt là chi phí xử lý thấp hơn so với các công nghệ chôn lấp và đốt.

Các loại vi sinh, nấm men có khả năng chuyển hóa các thành phần có trong rác thải sinh hoạt. Các chủng vi sinh, nấm men được lựa chọn, thực nghiệm nhân bản, xử lý ô nhiễm gồm bacillus subtilis, bacillus clausii, lactobacillus acidophilus, saccharomyces ceravisie. Trong đó, bacillus subtilis là một loài vi khuẩn có hình que, thường được sử dụng để xử lý nước thải và duy trì các yếu tố chất lượng nước như oxy hòa tan, hàm lượng phốt pho, nitrit, amoniac. Men vi sinh bacillus clausii được dùng trong các chế phẩm xử lý môi trường với tác dụng giúp phân hủy các chất thải trong môi trường, làm sạch môi trường sống, tạo điều kiện thuận lợi cho vật nuôi tăng trưởng, phát triển; làm giảm các chất độc trong môi trường nước như NH3, COD, H2S.

Thành phần nguyên vật liệu nhân nuôi vi sinh IMO gồm: Men vi sinh gốc, nước sạch, mật rỉ đường, trái cây chín (vỏ trái khóm, chuối, đu đủ, xoài…) xay nhuyễn. Lượng vi sinh sử dụng trên cơ sở tính toán thể tích bãi rác, theo đó lượng vi sinh cần sử dụng 5.000 lít cho 1 lần phun trên mỗi bãi rác. Các vi sinh đã nhân nuôi được dùng phun xịt đẫm lên bãi rác bằng hệ thống, thiết bị phun chuyên dùng mang lại hiệu quả tích cực, giúp giảm thiểu mùi hôi, thể tích bãi rác. Cụ thể, giảm mùi hôi thối, ô nhiễm không khí trong 2 - 5 giờ, giảm ruồi nhặng trong 2 - 3 ngày, giảm thể tích bãi rác từ 20% - 70% trong 90 ngày.

Hoạt động ứng dụng công nghệ vi sinh để làm giảm ô nhiễm không khí, thể tích bãi rác tập trung dễ ứng dụng, không phụ thuộc bất cứ sản phẩm, công nghệ nào trên thị trường, giảm chi phí, tăng hiệu quả xử lý rác. Thông qua mô hình ứng dụng công nghệ vi sinh để làm giảm ô nhiễm không khí, thể tích bãi rác tập trung mở ra triển vọng, góp phần giảm áp lực ngân sách nhà nước đầu tư cho công tác xử lý chất thải rắn sinh hoạt; đảm bảo chất lượng cuộc sống người dân sống lân cận khu vực bãi rác, đội ngũ nhân viên làm công tác thu gom, vận chuyển, xử lý rác thải. Công nghệ này hướng cộng đồng đến nền kinh tế tuần hoàn qua thực hiện phân loại, xử lý, khai thác, biến rác thải thành tài nguyên hữu ích.